substituir
Em inglês: to replace, to substitute
3.ª conjugação (-ir)Verbo em -air / -uir
- Presente
- substituo
- Pretérito
- substituí
- Particípio
- substituído
- Gerúndio
- substituindo
Substituí a lâmpada da cozinha.
EN I replaced the kitchen light bulb.
Como se conjuga
Nos verbos em -air e -uir, o i da terminação forma ditongo ou hiato com a vogal do radical: substituis e substitui escrevem-se sem acento, mas substituímos, substituí e substituído levam acento no i tónico em hiato.
Indicativo
| eu | substituo |
|---|---|
| tu | substituis |
| ele/ela | substitui |
| nós | substituímos |
| vós | substituís |
| eles/elas | substituem |
| eu | substituí |
|---|---|
| tu | substituíste |
| ele/ela | substituiu |
| nós | substituímos |
| vós | substituístes |
| eles/elas | substituíram |
| eu | substituía |
|---|---|
| tu | substituías |
| ele/ela | substituía |
| nós | substituíamos |
| vós | substituíeis |
| eles/elas | substituíam |
| eu | substituíra |
|---|---|
| tu | substituíras |
| ele/ela | substituíra |
| nós | substituíramos |
| vós | substituíreis |
| eles/elas | substituíram |
| eu | substituirei |
|---|---|
| tu | substituirás |
| ele/ela | substituirá |
| nós | substituiremos |
| vós | substituireis |
| eles/elas | substituirão |
| eu | substituiria |
|---|---|
| tu | substituirias |
| ele/ela | substituiria |
| nós | substituiríamos |
| vós | substituiríeis |
| eles/elas | substituiriam |
Conjuntivo
| que eu | substitua |
|---|---|
| que tu | substituas |
| que ele/ela | substitua |
| que nós | substituamos |
| que vós | substituais |
| que eles/elas | substituam |
| se eu | substituísse |
|---|---|
| se tu | substituísses |
| se ele/ela | substituísse |
| se nós | substituíssemos |
| se vós | substituísseis |
| se eles/elas | substituíssem |
| quando eu | substituir |
|---|---|
| quando tu | substituíres |
| quando ele/ela | substituir |
| quando nós | substituirmos |
| quando vós | substituirdes |
| quando eles/elas | substituírem |
Imperativo
| tu | substitui |
|---|---|
| você | substitua |
| nós | substituamos |
| vós | substituí |
| vocês | substituam |
| tu | não substituas |
|---|---|
| você | não substitua |
| nós | não substituamos |
| vós | não substituais |
| vocês | não substituam |
Tempos compostos
Os tempos compostos formam-se com o auxiliar ter e o particípio. Haver também é possível, sobretudo na escrita literária.
| eu | tenho substituído |
|---|---|
| tu | tens substituído |
| ele/ela | tem substituído |
| nós | temos substituído |
| vós | tendes substituído |
| eles/elas | têm substituído |
| eu | tinha substituído |
|---|---|
| tu | tinhas substituído |
| ele/ela | tinha substituído |
| nós | tínhamos substituído |
| vós | tínheis substituído |
| eles/elas | tinham substituído |
| eu | terei substituído |
|---|---|
| tu | terás substituído |
| ele/ela | terá substituído |
| nós | teremos substituído |
| vós | tereis substituído |
| eles/elas | terão substituído |
| eu | teria substituído |
|---|---|
| tu | terias substituído |
| ele/ela | teria substituído |
| nós | teríamos substituído |
| vós | teríeis substituído |
| eles/elas | teriam substituído |
| eu | tenha substituído |
|---|---|
| tu | tenhas substituído |
| ele/ela | tenha substituído |
| nós | tenhamos substituído |
| vós | tenhais substituído |
| eles/elas | tenham substituído |
| eu | tivesse substituído |
|---|---|
| tu | tivesses substituído |
| ele/ela | tivesse substituído |
| nós | tivéssemos substituído |
| vós | tivésseis substituído |
| eles/elas | tivessem substituído |
| eu | tiver substituído |
|---|---|
| tu | tiveres substituído |
| ele/ela | tiver substituído |
| nós | tivermos substituído |
| vós | tiverdes substituído |
| eles/elas | tiverem substituído |
Formas nominais
- Infinitivo
- substituir
- Gerúndio
- substituindo
- Particípio
- substituído
| eu | substituir |
|---|---|
| tu | substituíres |
| ele/ela | substituir |
| nós | substituirmos |
| vós | substituirdes |
| eles/elas | substituírem |
O infinitivo pessoal flexiona-se em pessoa e número — uma particularidade do português entre as línguas românicas.
Mesóclise
Com o futuro e o condicional, o português europeu culto coloca o pronome no meio do verbo: substituí-lo-ei, substituí-lo-ia. Na fala corrente evita-se, muitas vezes com a próclise que palavras como não atraem: não o substituirei.
| eu | substituí-lo-ei |
|---|---|
| tu | substituí-lo-ás |
| ele/ela | substituí-lo-á |
| nós | substituí-lo-emos |
| vós | substituí-lo-eis |
| eles/elas | substituí-lo-ão |
| eu | substituí-lo-ia |
|---|---|
| tu | substituí-lo-ias |
| ele/ela | substituí-lo-ia |
| nós | substituí-lo-íamos |
| vós | substituí-lo-íeis |
| eles/elas | substituí-lo-iam |